W marcu 2017 roku został ustalony tekst ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów (pozycja numer 708 w Dzienniku Ustaw). Nowe przepisy weszły w życie w kwietniu tego roku. System ma służyć do walki z nieuczciwą działalnością podmiotów, które w nielegalny sposób prowadzą sprzedaż. Dotyczy to na przykład branży płynnych paliw, skażonego alkoholu, suszu tytoniowego albo przypadków wyłudzeń podatku od usług i towarów.

Jakie towary obejmuje system monitorowania?

System monitorowania drogowego przewozu towarów polega na gromadzeniu oraz przetwarzaniu danych na temat ich przewozu. Są to między innymi towary objęte podkategorią PKWiU (Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług) i pozycją CN (Nomenklatura Scalona), które nie zostały oznaczone znakami akcyzy, zawierające alkohol etylowy, jeśli ich łączna masa jest większa niż 500 kilogramów lub gdy ich objętość przekracza 500 litrów. System dotyczy także alkoholu całkowicie skażonego i suszu tytoniowego. W grupie tych towarów znajdują się też inne wyroby, w przypadku których istnieje możliwość naruszenia przepisów prawa podatkowego.

System nie obejmuje na przykład części towarów w opakowaniach jednostkowych o określonej pojemności, w zależności od podkategorii PKWiU oraz pozycji CN. Do tej grupy możemy zaliczyć również towary transportowane w ramach przesunięcia międzymagazynowego pomiędzy oddziałami jednej firmy, których przewóz nie jest objęty podatkiem. Musi być jednak dołączony do nich dokument o przesunięciu magazynowym, w którym znajdą się określone w ustawie informacje dotyczące nadawcy oraz przesyłki. Dodatkowo z systemu monitorowania drogowego przewozu towarów są wyłączone między innymi ładunki transportowane przez siły zbrojne, organy Krajowej Administracji Skarbowej, Policji, Państwową Straż Pożarną, Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub Instytucje Unii Europejskiej.

Minister odpowiadający za finanse publiczne ma dodatkowo możliwość określenia w rozporządzeniu innych towarów, które zostaną objęte regułami systemu monitorowania drogowego przewozu oraz ładunków, a także tych, które mogą zostać z niego wyłączone.

Rejestr systemu monitorowania drogowego

Do monitorowania drogowego przewozu towarów służy elektroniczny rejestr zgłoszeń. W rejestrze znajdują się dane pochodzące ze zgłoszeń, ich uzupełnień oraz aktualizacji, a także dotyczące przeprowadzonych kontroli. Samo monitorowanie przewozu towarów jest teraz nadzorowane za pomocą systemów teleinformatycznych. Środkami technicznymi, które to umożliwiają, są lokalizator i zewnętrzny system lokalizacji. Lokalizator jest urządzeniem opartym o GPS znajdującym się w środku transportu, które wysyła dane lokalizacyjne do zewnętrznego systemu gromadzącego oraz przetwarzającego te dane. Do tego należy dodać elektroniczny rejestr i urządzenie wyposażone w GPS, umożliwiające nadzorowanie nad trasą przewozu towarów. Ostateczne informacje dotyczące lokalizacji są wypadkową danych z rejestru, lokalizatora oraz zewnętrznego systemu lokalizacji.